هدف پژوهش حاضر، واکاوی تجارب زیستۀ نومعلمان رشتۀ آموزش ریاضی در ارتباط با تأثیر برنامۀ درسی کارورزی دانشگاه فرهنگیان بر توسعۀ حرفهای آنها بود. این پژوهش با رویکرد کیفی و به روش پدیدارشناسی انجام شد. مشارکتکنندگان بالقوۀ این پژوهش، نومعلمان دانشآموختۀ رشتۀ آموزش ریاضی دانشگاه فرهنگیان با حداقل دو سال سابقۀ تدریس بودند که 13 نفر از آنان با روش نمونهگیری هدفمند تا رسیدن به اشباع نظری دادهها برای مصاحبه انتخاب شدند. دادهها از طریق مصاحبههای نیمهساختاریافته و عمیق گردآوری و با روش تحلیل مضمون تجزیه و تحلیل شدند. اعتبار دادهها با استفاده از ملاکهای اعتمادپذیری، انتقالپذیری، اتکاپذیری و تأییدپذیری مورد بررسی قرار گرفت. یافتههای پژوهش در قالب 3 مضمون فراگیر فرصتها، محدودیتها و راهکارها سازمان یافت. نتایج نشان داد که برنامۀ کارورزی، فرصتهایی همچون آشنایی با فنون و روشهای آموزشی، مهارتهای فناوری، دانش تربیتی، تجارب آموزشگران و همتایان و سایر صلاحیتهای حرفهای را برای نومعلمان فراهم میکند. در مقابل، محدودیتهای اجتنابناپذیری مانند ناتوانی در بهکارگیری برخی از مباحث پیشنیاز کارورزی، ناتوانی در برخورد با شرایط سخت و چالشزا، محدودیت مدیریت زمان و عدم ارتباط با استادان دانشگاه بعد از فارغالتحصیلی نیز وجود دارد. رفع این محدودیتها مستلزم پیادهسازی راهکارهایی نظیر افزایش آگاهی، دانش و مهارت کارورزان، اصلاح و بهبود در برنامه کارورزی و اجرای آن و توجیه عوامل انسانی وابسته به کارورزی است. در این راستا، ضروری است برنامهریزان آموزشی با جهتدهی اهداف کارورزی بهسوی «یادگیری حرفهای»، بستری مناسب برای درونیسازی دانش و توسعۀ ابعاد مختلف توانمندیهای حرفهای دانشجومعلمان فراهم آورند.
Haghkhaah S, Barkhordaari Aliaabaad A, ChangizinejaadFard M, Zohoori Mehrizi H. A Phenomenological Look at the Effects of the Internship Program on the New Math Teachers’ Perception of their Professional Development. QJOE 2026; 42 (2) :103-120 URL: http://qjoe.ir/article-1-4381-fa.html
حق خواه ساره، برخورداری علی آباد عاطفه، چنگیزی نژاد فرد منصوره، ظهوری مهریزی حانیه. تحلیل پدیدارشناسانۀ تأثیر برنامۀ کارورزی بر توسعۀ حرفه ای نومعلمان رشتۀ آموزش ریاضی. فصلنامه علمی - پژوهشی تعلیم و تربیت. 1405; 42 (2) :103-120