fa شناسایی مبانی جامعه‌شناختی برنامه ‌درسی تربیت شهروندی دیجیتال تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">زیستن در دنیای دیجیتال و بهره‌گیری از فرصت‌های متنوع آن، نظام‌های آموزشی را ملزم به مواجهه با چالش‌ها و استفاده از ظرفیت‌های تربیت شهروندی دیجیتال کرده است. این نیاز، طراحی و تدوین برنامه‌های درسی هدفمند برای تربیت شهروندانی آگاه، مسئول و توانمند را ضروری می‌سازد. شناسایی مبانی جامعه‌شناختی گامی مهم در تدوین برنامۀ‌ درسی بر اساس انتظارات جامعه به‌شمار می‌رود. این مبانی، چارچوبی برای درک ارتباط میان تحولات اجتماعی و فناوری ارائه می‌دهند و در طراحی برنامه‌های آموزشی متناسب با مسائل عصر دیجیتال، نقش مهمی ایفا می‌کنند. در این راستا هدف از پژوهش حاضر شناسایی مبانی جامعه‌شناختی برنامه‌‌درسی تربیت شهروندی دیجیتال است. این پژوهش با استفاده از روش مرور مفهومی و بر پایۀ رویکرد پنج مرحله‌ای آرکسی و اومالی انجام گرفته است. پژوهش‌ها در بازۀ زمانی 2024-1981 از یازده پایگاه داده انتخاب و استخراج شدند. پس از اعمال معیارهای ورود و خروج، 18 پژوهش انتخاب و داده‌های آنها استخراج و تحلیل شد. یافته‌ها، مبانی جامعه‌شناختی برنامه ‌درسی تربیت شهروندی دیجیتال را در پنج مضمون شامل درهم‌تنیدگی جامعه و فناوری، تحول جوامع دیجیتال، بازآفرینی دموکراسی دیجیتال، تحولات دیجیتال فراگیر و حقوق دیجیتال بنیادین شناسایی کردند که هریک دارای دلالت‌هایی در برنامه‌ درسی تربیت معلم هستند. این دلالت‌ها، می‌توانند نکات مهمی برای طراحان برنامۀ ‌درسی تربیت معلم ارائه کنند. با شناخت مبانی جامعه‌شناختی برنامۀ ‌درسی تربیت شهروندی دیجیتال و پرداختن یکپارچه به آنها، می‌توان زمینۀ تربیت شهروندانی آگاه، مسئول و توانمند در مواجهه با چالش‌های عصر دیجیتال را فراهم ساخت.</div> <br> &nbsp; <div style="text-align: justify;">In today&rsquo;s digital world, educational systems are faced with the challenge of designing and implementing curricula that aim at bringing about digitally aware, responsible, and capable citizens. Knowing the sociological foundations of such curricula is required if they are to be successful in producing digital citizenry. To deduce this knowledge, the findings of 18 research reports in this area were combined and re-categorized in five categories: social cohesion and technology, development of digital societies, recreation of digital democracy, comprehensive digital developments, and basic digital rights; each having implications that could help the designers of teacher training curricula to do their job more fruitfully.</div> تربیت شهروندی دیجیتال, مبانی جامعه‌شناختی, برنامه ‌درسی, تربیت معلم, فناوری‌های دیجیتال Digital citizenry training, sociological foundations, curriculum, teacher training, digital technologies 33 52 http://qjoe.ir/browse.php?a_code=A-10-5492-1&slc_lang=fa&sid=1 H. R. Athariniyaa حمیدرضا اطهری‌نیا 100319475328460020919 100319475328460020919 No M. A. Rostaminejaad محمدعلی رستمی‌نژاد 100319475328460020920 100319475328460020920 Yes K. Ramezaanzaadeh خیرالنساء رمضان‌زاده 100319475328460020921 100319475328460020921 No H. Eskandari حسین اسکندری 100319475328460020922 100319475328460020922 No